معرفی جشنواره

عصر حاضر، واجد مولفه های متعددی است که آنرا از دوره های پیشین متمایز می کند، مولفه هایی نظیر جهانی شدن، انفجار اطلاعاتی، چالش های زیست محیطی، مسئله بقاء و حذف خرده فرهنگها و غیره. همه این مولفه ها ضمن تاثیر گذاری در تعریف جدید از هنر و هنرمند، جایگاه سنتی آن دو را به چالش می کشند. در این میان صنایع دستی مسلمانان  که زمانی بخش اعظمی از فعالیت های پیشه وری آحاد جوامع اسلامی را تشکیل می داد و همزمان وجوه هنرمندانه زندگی مردمان این جوامع را متجلی می ساخت، دچار چالش جدی تری شده است و برخی گونه های آن از بین رفته و یا در حال فراموش شدن هستند. شیوه اندیشه و زندگی معاصر، وجوه مختلفی از این هنرها را متاثر ساخته است:  شیوه آموزش صنایع دستی متحول شده است؛ مخاطبان و کاربران این آثار متفاوت شده اند؛ تکنیک های اجرایی و مواد هنری جدیدی پیش رو گذاشته شده است؛ دسترسی به برخی از مواد هنری پیشین  سخت شده است؛ تکنولوژی های تولیدی جدیدی بوجود آمده است؛ صنایع دستی ابعاد اقتصادی تازه ایی پیدا کرده است؛ آثار کاربرانی با سلایق زیبایی شناسی متنوع پیدا کرده اند و...
فقط برخی از این مسائل  کافی بود که دانشگاه هنر اسلامی تبریز، در اولین گام بین المللی خود در سال 1392 با همکاری مرکز تحقیقات فرهنگ، تاریخ و هنر جهان اسلام (موسوم به ارسیکا) وابسته به سازمان همکاری اسلامی و سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، اولین کنگره بین المللی هنرهای اسلامی و صنایع دستی تبریز را برگزار کرده و بخشی از چالش های فوق الذکر را موضوع بحث خود قرار داده و جهت تبیین آنها، تبادل آراء و ارائه راهکار پیرامون آنها، صاحبنظران و متخصصین این حوزه را از 22 کشور جهان در ایران گرد هم آورد. دومین گام دانشگاه هنر اسلامی تبریز در این حوزه که مجددا با همکاری ارسیکا برداشته شده است، تحت عنوان «جشنواره بین المللی خلاقیت و نوآوری تبریز در هنرهای اسلامی و صنایع دستی» ، برای طرح جدی تر مسئله و ارائه تجارب عملی کسب شده به ویژه در حوزه آموزش آکادمیک صنایع دستی، برنامه گسترده تری را شامل شده و محققین و صاحبنظران 33 کشور اسلامی را از 18 تا 25 اردیبهشت 1394 در تبریز گرد هم آورده است.  اینبار به غیر از بخش همایش همزمان در بخش جشنواره بین المللی،  آثار 70 هنرمند از 33 کشور اسلامی را به نمایش و مسابقه گذاشته شده است. این هنرمندان در طول هفت روز جشنواره در محل نمایشگاه به طور زنده به اجرای اثر پرداخته و در پایان جشنواره «جایزه بین المللی خلاقیت و نو آوری تبریز در هنرهای اسلامی و صنایع دستی» به ارزش شصت هزار دلار به هنرمندان برگزیده ایرانی و خارجی اهداء خواهد شد. همزمان در بخش ملی جشنواره که به رقابت هنرمندان جوان ایرانی زیر 35 سال اختصاص یافته است، 490 اثر دریافت شده از طریق فراخوان در دو مرحله مقدماتی و نهایی مورد ارزیابی و داوری قرار گرفته و طرح های واجد نوآوری و خلاقیت تحت حمایت بنیاد ملی نخبگان قرار خواهند گرفت. برگزاری همزمان این سه بخش (همایش، بخش بین المللی جشنواره و بخش ملی جشنواره) فرصت مغتنمی را در دانشگاه هنر اسلامی تبریز فراهم نموده تا امکان تعامل سه جانبه بین هنرمندان جوان – اساتید صنایع دستی – صاحبنظران و تصمصم گیران این حوزه ممکن گردد.
در طول 5 روز اول این جشنواره از 19 تا 23 اردیبهشت 1394، دهها مقاله به سه زبان انگلیسی، عربی و فارسی در قالب 10 نشست تخصصی ارائه شدند که چکیده آنها در مجموعه حاضر به حضور علاقمندان تقدیم می گردد. نشست های تخصصی تحت عناوین زیر طراحی شده بودند:
  1. ابعاد نوع آوری در هنرهای اسلامی و صنایع دستی
  2. هنرهای اسلامی و صنایع دستی از منظر میراث و فرهنگ
  3. هنرهای اسلامی و صنایع دستی از منظر اقتصاد و گردشگری
  4. اشتغال در صنایع دستی و بازده اقتصادی آن
  5. بازاریابی صنایع دستی
  6. نقش هنر و صنایع دستی در معرفی و شناسایی هویت فرهنگی و تقویت گفتگوی فرهنگی بین ملل.
  7. سنت، میراث و مدرنیته در عصر جهانی شدن
  8. حافظه، سنت و فر ایند حفاظت
  9. ارتباط صنایع دستی با عادات و سنن
  10. آموزش و پرورش: فرصت ها در حوزه هنرهای اسلامی و صنایع دستی
با توجه به ماهیت جشنواره و حضور مسئولین و کارشناسان حوزه صنایع دستی از سراسر جهان اسلام که در موارد متعددی فقط به بیان تجربیات موفق خود پرداخته اند، مجموعه حاضر را در مواردی از مجموعه چکیده مقالات متفاوت ساخته و دبیرخانه ناگزیر از ارایه کلیات و رئوس مطالب سخنرانان بصورتی که توسط خود ایشان در اختیار قرار داده شده بود، گردیده است. در بخش فارسی مجموعه ی حاضر، چکیده ی تمام مقالات و سخنرانی ها ارائه شده اند و اما در بخش های عربی و انگلیسی لزوما این امر محقق نشده است و تعدادی از مقالات فقط به یکی از دو زبان فوق ارائه شده اند.  امید است که تداوم این نوع نشست ها و تبادل تجربیات و آراء صاحب نظران این حوزه به ارائه ی راه کارهای عملی  جهت توسعه ی همه جانبه هنر های اسلامی و صنایع دستی  در کشورهای اسلامی بیانجامد، و شاهد شکوفایی مجموعه ی این هنر ها باشیم.   
دکتر مهدی محمد زاده
رئیس دانشکده ی هنرهای اسلامی
تبریز اردیبهشت 1394

تبریز - خیابان آزادی - میدان حکیم نظامی - دانشگاه هنر اسلامی تبریز

کد پستی : 5164736931   تلفن : 35297591-041   دورنگار :35419719-041

کلیه حقوق این سایت متعلق به دانشگاه هنر اسلامی تبریز می باشد.